Trong văn bản “Ôn dịch, thuốc lá”, Nguyễn Khắc Viện cho rằng: “Từ điếu thuốc sang cốc bia rồi đến ma túy, con đường phạm pháp thực ra đã mở đầu với điếu thuốc”. Đúng vậy, tệ nạn nghiện thuốc lá gây ra rất nhiều tổn thất về sức khỏe, tính mạng con người, là bước đầu tiên dẫn đến hiểm họa ma tuý – một trong những nguyên nhân chủ yếu làm phát sinh tội phạm, tệ nạn xã hội và lây nhiễm HIV/AIDS. Để nâng cao hiểu biết và ý thức của học sinh về việc phòng chống tệ nghiện thuốc lá, ma tuý, phòng chống HIV/AIDS, ngày 04/12/2023, Tổ Ngữ văn Trường TH, THCS và THPT Lê Quý Đôn đã thực hiện chuyên đề “Tuyên truyền Ngày Thế giới phòng chống HIV/AIDS; phòng chống tác hại của thuốc lá, ma tuý” trong tiết Chào cờ đầu tuần.
Trước tiên, giáo viên đặt câu hỏi để khuyến khích học sinh chia sẻ những hiểu biết của mình vềcon đường lây nhiễm HIV/AIDS. Ngay sau khi câu hỏi được đặt ra, rất nhiều học sinh giơ tay cao để được mời trả lời. Điều đó chứng tỏ các em đã ý thức được phần nào tầm quan trọng của việc trang bị những kiến thức cần thiết liên quan tới việc phòng tránh HIV/AIDS. Sau đó, giáo viên cho học sinh xem biểu đồ số người bị nhiễm HIV/AIDS ở Việt Nam trong những năm gần đây và mục tiêu phòng chống HIV/AIDS ở Việt Nam. Toàn thể học sinh đều chăm chú quan sát, lắng nghe.
Phần tiếp theo, để các em học sinh hiểu hơn về tác hại của ma túy, giáo viên nêu câu hỏi: “Ma túy ảnh hưởng như thế nào đến sức khỏe của con người và sự phát triển của toàn xã hội?”. Câu hỏi ấy vẫn nhận về rất nhiều sự hồi đáp, sự quan tâm của toàn thể học sinh. Các em lần lượt nêu ra những hậu quả nặng nề của tệ nghiện ma túy: Nghiện ma tuý dẫn đến tình trạng nhiễm độc ma tuý mãn tính, người gầy gò, xanh xao, mắt trắng, môi thâm, nước da tái xám, dáng đi xiêu vẹo, cơ thể gầy đét. Người nghiện ma tuý bị suy giảm hoặc mất hẳn khả năng lao động và khả năng tập trung trí óc. Trường hợp sử dụng ma tuý quá liều có thể dẫn đến đột tử. Với xã hội, hàng năm, Nhà nước phải chi trả hàng ngàn tỉ đồng cho việc loại bỏ cây thuốc phiện, cho công tác cai nghiện ma tuý và công tác phòng chống, kiểm soát tệ nghiện ma tuý. Ma túy làm suy giảm lực lượng lao động của gia đình và xã hội, khiến thu nhập quốc dân giảm sút trong khi chi phí cho dự phòng và chăm sóc y tế lại tăng; ma túy ảnh hưởng đến tâm lí của các nhà đầu tư nước ngoài và khách du dịch; ma tuý còn là nguyên nhân làm nảy sinh, gia tăng tình hình tội phạm trong nước.
Những điều kể trên không chỉ là những bằng chứng biết nói về tác hại to lớn của ma túy, của nạn HIV/AIDS mà còn là hồi chuông cảnh báo để mọi người nâng cao ý thức, vai trò của chính mình trong việc phòng tránh ma túy, HIV, giữ gìn sức khỏe. Trước khi chuyên đề kết thúc, giáo viên nêu ra hai tình huống để học sinh giải quyết.
Qua những câu hỏi tình huống trên, giáo viên đã kiểm tra được kĩ năng phòng chống ma túy, HIV của học sinh; từ đó, tuyền tải đến các em thông điệp ý nghĩa: “Vì một xã hội tươi đẹp, hãy nói không với ma túy”.
